आग्रानगरम्। सिकन्दरास्थितस्य मस्जिद् नहरवाली इत्यस्य धर्मोपदेशकः मुहम्मद इक़बालः शुक्रवासरे उपदेशं दत्त्वा अवदत् यत् पवित्रः कुरआनः मानवजातये सर्वात् महान् “ब्रेकिङ्ग-न्यूज़” प्रलयस्य (कियामत्) विषये पूर्वमेव प्रदत्तवान्, यतः मनुष्यः तस्य महान् दिवसस्य सिद्धतां कुर्यात्। तेन उक्तं यत् मनुष्यजीवने एतस्मात् महत्तरं वार्तासूचनं नास्ति।
तेन उक्तं यत् कुरआने “कियामत्” इति पदस्य प्रायः सप्ततिवारं (७०) उल्लेखः विद्यते। अपरञ्च अस्साअः, यौमुद्दीन्, यौमुल्-फस्ल्, यौमुल्-बअस्, यौमुल्-खुरूज्, यौमुल्-जम्, यौमुल्-हिसाब्, अत्-ताम्मतुल्-कुब्रा, अल्-वाकिअः, अल्-हाक्कः, अल्-कारिअः इत्यादिभिः नामभिः सह समग्रतया प्रायः द्विशतपञ्चाशत् (२५०) वारं तस्य उल्लेखः दृश्यते, यत् तस्य महत्त्वं प्रकाशयति।
मुहम्मद इक़बालः अवदत् यत् कुरआने प्रलयदिवसस्य दृश्यानि एवं वर्णितानि यथा पाठकः तानि स्वनेत्राभ्यां पश्यति इव। जनाः स्वगृहेषु, विपणिषु, सभासु च स्वकार्येषु निमग्नाः भविष्यन्ति, किन्तु अकस्मात् ईश्वरस्य आज्ञया जगतः सम्पूर्णः क्रमः समाप्तो भविष्यति।
तेन अपि उक्तं यत् एषः संसारः अनित्यः अस्ति तथा च एकदा अवश्यमेव विनश्यति। कुरआने वर्णितानि प्रलयस्य लक्षणानि मानवजातेः कृते “सावधानता-सूचनानि” (अलार्म) सन्ति। तेन उक्तं यत् पैगम्बरः मुहम्मद् (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम्) इत्यस्य अविर्भावः अपि प्रलयस्य समीपत्वस्य महत्त्वपूर्णं लक्षणम् आसीत्। तस्य प्रायः पञ्चदशशतानि वर्षाणि व्यतीतानि, किन्तु प्रलयस्य यथार्थकालः केवलम् अल्लाहस्य ज्ञाने एव निहितः अस्ति।
उपदेशस्य अन्ते सः सर्वान् आह्वयत् यत् ते कुरआनस्य अस्य महान् संदेशस्य विषये गम्भीरतया चिन्तनं कुर्वन्तु, स्वजीवनस्य आत्मपरीक्षणं कुर्वन्तु, परलोकस्य सिद्धतां च कुर्वन्तु। तेन उक्तं यत् अधुना जिब्रील् (अलैहिस्सलाम्) नूतनं सन्देशं नेतुं पुनः न आगमिष्यन्ति। पवित्रः कुरआनः अस्माकं समीपे एव अस्ति, अतः तस्य अध्ययनं, मननं तथा तस्य शिक्षासु आचरणं सर्वेषां कर्तव्यम् अस्ति।
